69 kÕe Kawk

føwëUwxo

ÌKwKwËKwlw xgšwed xbËt iËWxlv Køwxktwk ÂkØ„ xKìç ÌKwKwËKwlw ÌLËZ ÌKid lwËM? GB ÌoxlxgÛxU Ìeexo ÌKwlw, hwxRêd ÌKwlw xKvgw ÌKwKwËKwlw Ìj ÌKwdI ÌKwlw pËlB LÖxm„ GK xlUwËkk ÌKwËKk ÌgwZl GK gowËZB Ìmn KkËZ ewËkd„ Rtw gËld, Awxi ÌiwUwiÖxU GKU× Awo£ßB AwxQ ZËg ÌKwKwËKwlw Awo£ß Rtw føwëUwxoËZ Awo£ß, Ìj ÌKwdI kÕeKaw Zwk xeÞt, ZwB id Lwkwe pËlB pwËZ Z×Ël Ìdd kØm ÌbËmk DeKaw gBxU„ ZwB gËl føwëUwxo xdËtB eËr ÌdB Rtw gkv iËWxlv I Axhdt bÖËUw xhdí iwcøi pItw oË£òI bÖËUwËZB Rtwk DexþÿxZ owglyl„ Awk ZwB ÌoB 1996 owl ÌaËKB ÌKwKwËKwlw xgšwed xbËt ÂkØ KËk xgšwed xmËùe xeQËd xfËk ZwKwËZ ptxd„ ekgZyêËZ xfxleo gwlð, xZgµZ lx«Û owgwd, k^wcÖxd †rw iolw, xleUd ZwRw Pw, eÞwBW mwxr eÞhÚxZk xgšweËd xeÞt iÖL xpmwËg ZwËK ÌbLw jwt„ GoËgk ewmwewxm RtwËK dwUËK ÌbLw jwËâQ ÌjLwËd xZxd Zwk xoxktwo AxhdËtk icø xbËt oKËlk bÙxÄ AwKnêY KkËZ oqi pËtËQd„ ‘MÙpMùe’ÌZ Rtw AxhdtÐmlyk þñwqk ÌkËLËQd PiuKwkhwËg„ ovmt dwUËKk AxhdËt Awikw GK xhdí RtwËK ÌeËtxQ„ ÌjLwËd Rtw Zwk Axhdt xbËt dZ×d hwËg DeþÿwxeZ pËtËQd„ MÙpMùe, ovmt, elwtdegê, AwZôeÞKwm eÞhÚxZ dwUK†ËlwËZ xKQÖ Kkwk oÖËjwM xQl Ggv xdËRk owcøiËZw KwR Kkwk ÌPÄw KËkËQd gËl Rtw iËd KËkd„ Awk owóeÛxZKKwËlk ‘xo…xU dwBd’ dwUËK RtwËK ÌbLw jwt eÞwtB þñwiyk owËa SMrw KËk gwËek gwxr PËl ÌjËZ„ ÌKid lwËM GhwËg ÉUpwU kwM KËk PËl AwoËZ? Rtw gËld, ‘xo…xU dwBd’ dwUK KkËZ xMËt Awiwk KLdI-B iËd ptxd Ìj Awxi Axhdt KkxQ„ dwUKUw RygËdk owËa AËdK Ìgxm xiËm jwt„ AËdK Ìgxm owcwkY, bmKêkwI xdËRËbkËK L^ÖËR ewt, Awk AwiwËbk UyiUw AËdK iRwk„ GKUw ewxkgwxkK exkËgm kËtËQ ZwB GLwËd Axhdt KkxQ AwlwbwhwËg KLdI-B Zw iËd ptxd„ dwUËKk iËZw gwþZôg RygËdI SMrwSwxU AgmøB Kxk„ ZËg SMrw KËk gwËek gwxr KLdI jwBxd„ ZËg Rtwk iËZ SMrwSwxU KkËl oóeKêUw AwkI Mws pt„ xgšwed, Axhdt bÖËUw ÌqË¢B mL xKvgw exkKùedw KËk Awow ptxd„ Rtw iËd KËkd MwBËZ MwBËZ MwËtd Ìjid KËk pt Zwk ÌqË¢I ZwB NËUËQ„

Awk ZwB Axhdt KkËZ KkËZB Rtw ‘gøwËPlk’ xbËt PlxâPË¢ Axhdt KËk ÌfËlËQd jxbI hxgnøËZ Awgwk ZwËK PlxâPË¢ ÌbLw jwËg xK dw Ìo gøwewËk Rtw xdËRI xKQÖUw x§cwxìñZ„ gZêiwËd Rtw bÖ’xZdUw ÌiMwxoxktwl, Ìgm KËtKUw L¡ dwUK I bÖ’xZdUw xoxktwl -G KwR KkËQd„

xgšwed, dwUK GoËgk owËa owËa Rtwk KwËQ Zwk ovowËkk †kØZòI AËdK Ìgxm„ ZwB ovowËkk KwËRI Zwk AwdËëbk KixZ ÌdB„ kwdíw Kkw, Kwer Ìcwtw, Nk Swr ÌewQ Kkw ogB xdËRk pwËZ KkËZ ÌPÄw KËkd„ GoËgk ewmwewxm NÖËk ÌgrwËZ hwËlwgwËod Rtw„ ÌbËmk iËcø xeÞt ÌgrwËdwk RwtMw gwëbkgwd Awk ÌbËmk gwBËk pËl AgmøB ÆUløw«„ ogËmËn Rtw xdËRk AwZôoiwËlwPdw KkËZ xMËt gËld, xdËRk h×l gÖSËZ ewxk dw„ iwËS iËcø xdËRËK ÌgwKw ÌgwKw iËd pt„ AwoËl xdËRk oiwËlwPdw gËl Ìmn KkËZ ewkg dw„ Awk CËbk Kaw DVËZB Rtw Rwdwd GKbi NËkwtw hwËg CbUw KËk awËKd, owËa xKQÖ owiwxRKZw ÌZw kqw KkËZB pt„ Awk mðÂk gwxr Aaêwu eÖkwd XwKwk CËbk ÌR#lÖmB ÌZw Awlwbw„ ZwB exkgwk exkRd, g¬×gw¬gËbk xdËt eÞxZgwkB iRwk Cb KËkd„

GK dRËk

• eÖËkw dwi : Rtw Awpzowd

• WwK dwi : Rtw

• Rdô ZwxkL : 1 RÖlwB

• Rdôþÿwd : XwKw

• gwgw : Ìiw. G Go iwoDb

• iw : xiËoo Ìkpwdw iwoDb

• DâPZw : 5ê-6ê ê

• xmqw eÞxZÅwd (ogêËmn) : BËWd xgmðxgbøwlt KËlR

• xixWtwk eÞai KwR : ÌKwKwËKwlw xgšwed

• xeÞt ÌewmwK : mwxr, owËlwtwk KwxiR

• xeÞt Lwgwk : Ìj ÌKwdI fl

• xeÞt gøx£ßZò : gwgw, iw

• xeÞt ÌlLK/ÌlxLKw : gwYy goÖ, AwmweÔYêw Ìbgy, mvKk

• xeÞt gB : kØm ÌbËmk DeKaw

• xeÞt xoËdiw : Ìkwiwd pxlËW, dxUv xpl, Kwlwk Ag eøwkwWwBj, lwBf Bj xgDxUf×l, xPËÀÛdo Ag ÌpËhd

• xeÞt AxhËdZw : kwÉl Ìgwo, D£i K×iwk, Awl ewxPËdw, xpD MÞw«

• xeÞt AxhËd¢y : ÌRxdfwk ÌlwËej, AËWÛ Ìpegwdê

• xeÞt MwxtKw : owxidw ÌP#cÖky, mwpdwR kpiZ×löwp

• xeÞt Mwd : Awxi Ìj Awiwk Mùe gËlxQ Z×xi ÌKd K^wbËl

• xeÞt ÌgrwËdwk þÿwd : gwëbkgwd, ÆUløw«

• xeÞt Dx£ß : jw NËU hwËlwk Rdø NËU

kÕeoy

MZ xZd iwo cËk Aoyi AwMÞp xdËt jwkw ‘lw… PøwËdl AwB oÖewkýUwk’ pItwk Rdø exkmÛi KËk ÌMËQd,